ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ പ്രതിസന്ധിയെ തുടർന്ന് രാജ്യത്തുണ്ടായ പാചകവാതക (എൽപിജി) ക്ഷാമം വീണ്ടും ആവർത്തിക്കാതിരിക്കാൻ കേന്ദ്രസർക്കാർ ദീർഘകാല പദ്ധതി തയ്യാറാക്കുന്നു. രാജ്യത്ത് ആദ്യമായി 30 ദിവസത്തേക്കുള്ള എൽപിജി കരുതൽ ശേഖരം സൃഷ്ടിക്കാനാണ് കേന്ദ്രത്തിന്റെ നീക്കം.നിലവിൽ ക്രൂഡോയിൽ സംഭരിക്കുന്ന മാതൃകയിൽ ഭൂമിക്കടിയിലെ പ്രത്യേക സംഭരണികളിൽ എൽപിജി സൂക്ഷിക്കാനാണ് ആലോചന. ഇതിനൊപ്പം, ഭൂമിക്കു മുകളിലെ ക്രയോജെനിക് ടാങ്കുകൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനുള്ള സാധ്യതയും പൊതുമേഖലാ എണ്ണക്കമ്പനികൾ പരിശോധിച്ചുവരികയാണ്. ഇന്ത്യയുടെ കാലാവസ്ഥയ്ക്കും ആവശ്യങ്ങൾക്കും അനുയോജ്യമായ സംഭരണ സംവിധാനം വികസിപ്പിക്കുന്നതിനുള്ള പഠനവും പുരോഗമിക്കുകയാണ്.
ഇറാൻ-പശ്ചിമേഷ്യൻ സംഘർഷത്തെ തുടർന്ന് ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് വഴിയുള്ള കപ്പൽ ഗതാഗതം തടസ്സപ്പെട്ടത് രാജ്യത്ത് വലിയ ഊർജ പ്രതിസന്ധിക്ക് കാരണമായിരുന്നു. ക്രൂഡോയിൽ കരുതൽ ശേഖരവും മറ്റ് രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്നുള്ള ഇറക്കുമതിയും ഉപയോഗിച്ച് പെട്രോൾ, ഡീസൽ വിതരണം നിലനിർത്താൻ കഴിഞ്ഞെങ്കിലും, ഇന്ത്യയുടെ എൽപിജി ആവശ്യത്തിന്റെ ഏകദേശം പകുതിയും പശ്ചിമേഷ്യയെ ആശ്രയിക്കുന്നതിനാൽ പാചകവാതക വിതരണത്തിൽ വലിയ വെല്ലുവിളി നേരിട്ടു.ഈ സാഹചര്യത്തിൽ വാണിജ്യ എൽപിജി സിലിണ്ടറുകൾക്ക് നിയന്ത്രണം ഏർപ്പെടുത്തുകയും ഗാർഹിക സിലിണ്ടറുകളുടെ ബുക്കിങ് ഇടവേള വർധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്താണ് സർക്കാർ പ്രതിസന്ധി കൈകാര്യം ചെയ്തത്. തുടർന്ന് പാചകവാതകത്തിന്റെയും പ്രകൃതി വാതകത്തിന്റെയും ദീർഘകാല കരുതൽ ശേഖരം ഒരുക്കാനുള്ള നടപടികൾക്ക് സർക്കാർ തുടക്കമിട്ടു.
വ്യാപാര പാതകൾ തടസ്സപ്പെട്ടാലും കുറഞ്ഞത് 30 ദിവസത്തേക്കെങ്കിലും രാജ്യത്തിന്റെ ആവശ്യങ്ങൾ നിറവേറ്റാൻ കഴിയുന്ന കരുതൽ ശേഖരം സജ്ജമാക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം. ഇതിനായി ഭാരത് പെട്രോളിയം കോർപറേഷൻ (BPCL) നിലവിലുള്ള 200 ടി.എം.ടി. (Thousand Metric Tonnes) എൽപിജി സംഭരണശേഷി 340 ടി.എം.ടി. ആയി ഉയർത്താൻ 5,000 കോടി രൂപ നിക്ഷേപിക്കും. ഇന്ത്യൻ ഓയിൽയും ഹിന്ദുസ്ഥാൻ പെട്രോളിയംയും സമാന നിക്ഷേപ പദ്ധതികൾ ആവിഷ്കരിക്കുന്നുണ്ട്.അതോടൊപ്പം, പശ്ചിമേഷ്യയ്ക്ക് പുറമെ റഷ്യ ഉൾപ്പെടെയുള്ള രാജ്യങ്ങളിൽ നിന്ന് ദീർഘകാല എൽപിജി ഇറക്കുമതി കരാറുകൾ ഉറപ്പാക്കാനും കേന്ദ്രസർക്കാർ ശ്രമം ആരംഭിച്ചിട്ടുണ്ട്.
രാജ്യത്തെ നിലവിലുള്ള മൂന്ന് തന്ത്രപ്രധാന ക്രൂഡോയിൽ ശേഖര കേന്ദ്രങ്ങൾക്ക് പുറമെ അഞ്ച് പുതിയ സംഭരണ കേന്ദ്രങ്ങൾ സ്ഥാപിക്കുന്ന പദ്ധതിയും വേഗത്തിലാക്കുകയാണ്. അന്താരാഷ്ട്ര ഊർജ ഏജൻസിയുടെ (IEA) മാർഗനിർദേശപ്രകാരം അംഗരാജ്യങ്ങൾ 90 ദിവസത്തേക്കുള്ള ക്രൂഡോയിൽ കരുതൽ ശേഖരം നിലനിർത്തണം. എൽപിജിക്ക് ഇത്തരമൊരു നിർബന്ധ വ്യവസ്ഥയില്ലെങ്കിലും, ഹോർമുസ് പ്രതിസന്ധിക്കുശേഷം ആവശ്യമായ പാചകവാതക കരുതൽ ശേഖരം സൃഷ്ടിക്കാൻ എല്ലാ രാജ്യങ്ങളോടും ഏജൻസി നിർദേശിച്ചിട്ടുണ്ട്.
